Mỹ và Iran thống nhất lộ trình 60 ngày chấm dứt xung đột, hàng loạt lệnh trừng phạt được gỡ bỏ

Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance phát biểu tại cuộc đàm phán 4 bên (Mỹ, Iran, Pakistan và Qatar) về hòa bình Trung Đông tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock (Thụy Sĩ) ngày 21/6. Ảnh: AFP

Theo tuyên bố chung được 2 quốc gia trung gian là Qatar và Pakistan phát đi từ khu nghỉ dưỡng Burgenstock (Thụy Sĩ), cuộc đàm phán cấp cao trong khuôn khổ Bản ghi nhớ Islamabad đã kết thúc thành công tốt đẹp. Đại diện của Mỹ, Cộng hòa Hồi giáo Iran cùng các bên trung gian đã đạt được sự đồng thuận trên nhiều điểm nóng cốt lõi.

Điểm nhấn quan trọng nhất của vòng đàm phán là việc Ủy ban Cấp cao 2 nước đã nhất trí về một lộ trình kéo dài 60 ngày để đi đến thỏa thuận cuối cùng. Đây là nền tảng bản lề để hai bên ngay lập tức khởi động các cuộc đàm phán kỹ thuật chuyên sâu hơn.

Nhằm hiện thực hóa mục tiêu hòa bình, Mỹ và Iran đã đồng ý thành lập một "trung tâm điều phối giảm căng thẳng" với Cộng hòa Lebanon. Cơ chế dưới sự hỗ trợ và giám sát của các bên trung gian, được thiết lập nhằm đảm bảo các bên tuân thủ triệt để việc chấm dứt các chiến dịch quân sự tại quốc gia Trung Đông này.

Để ngăn chặn nguy cơ leo thang căng thẳng ngoài ý muốn, Washington và Tehran thống nhất thiết lập một đường dây liên lạc trực tiếp. Động thái này nhằm tránh các sự cố và sự cố hiểu lầm trên biển, qua đó đảm bảo an ninh và quyền tự do, an toàn hàng hải cho các tàu thương mại khi đi qua eo biển Hormuz - tuyến đường vận chuyển dầu mỏ huyết mạch của thế giới.
Đánh giá về kết quả đàm phán, Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi gọi đây là một "bước tiến lớn". Trên nền tảng mạng xã hội X, người đứng đầu ngành ngoại giao Iran xác nhận nỗ lực trung gian của Qatar và Pakistan đã mang lại những thành quả mang tính đột phá: Miễn trừ trừng phạt, cho phép Iran khôi phục hoạt động xuất khẩu dầu mỏ và các sản phẩm hóa dầu; gỡ bỏ lệnh phong tỏa, chấm dứt các lệnh bao vây kinh tế liên quan; giải phóng tài sản, tái kích hoạt một số tài sản của Iran từng bị đóng băng ở nước ngoài; khởi động một kế hoạch tái thiết và phát triển quy mô lớn dành cho Tehran.

Theo tuyên bố chung từ Qatar và Pakistan, dù phiên họp toàn thể cấp cao đầu tiên đã khép lại, các vòng đàm phán cấp kỹ thuật giữa Mỹ và Iran sẽ tiếp tục diễn ra cho đến hết tuần này tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock. Các chuyên gia sẽ tập trung thảo luận chi tiết để cụ thể hóa các thỏa thuận đã đạt được trên mọi phương diện, đảm bảo lộ trình hòa bình đi đúng hướng.