Nghệ An hoàn thành các bước sắp xếp khối, xóm, tạo nền tảng vận hành từ ngày 1/7/2026

Hoàn thành đồng bộ các bước sắp xếp khối, xóm

Thực hiện chủ trương của Trung ương về sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại khu dân cư, Nghệ An đã triển khai đồng bộ việc sắp xếp khối, xóm theo đúng trình tự, quy định. Từ khâu rà soát hiện trạng, xây dựng phương án, lấy ý kiến cử tri đến trình Hội đồng nhân dân cấp xã thông qua đều được thực hiện công khai, dân chủ và bảo đảm sự thống nhất cao.

Toàn cảnh xã Quỳnh Phú nhìn từ trên cao. Ảnh: Tư liệu minh họa

Theo phương án, sau sắp xếp, toàn tỉnh giảm từ 3.797 khối, xóm xuống còn 2.026 đơn vị, gồm 266 khối và 1.760 xóm, giảm 1.771 khối xóm. Trong đó, 1.598 khối, xóm đạt tiêu chuẩn theo quy định, chiếm 78,87%; còn 428 khối, xóm chưa đạt tiêu chuẩn, chủ yếu do yếu tố đặc thù hoặc đã sắp xếp nhưng chưa đủ điều kiện theo quy định.

Về quy mô sắp xếp có 1 khối sắp xếp từ 7 khối; Có 2 khối sắp xếp từ 6 khối; Có 5 khối sắp xếp từ 5 khối; Có 42 khối, xóm sắp xếp từ 4 khối, xóm; Có 418 khối xóm sắp xếp từ 3 khối, xóm; Có 1.069 khối xóm sắp xếp từ 2 khối, xóm.

Ông Ngô Trí Cương, Trưởng phòng Xây dựng Chính quyền và Công tác Thanh niên, Sở Nội vụ Nghệ An cho biết: "Công tác sắp xếp được thực hiện bám sát Chỉ thị số 21 và Nghị định 185 của Chính phủ. Sở Nội vụ đã tham mưu UBND tỉnh ban hành phương án tổng thể, xác định rõ lộ trình và các bước thực hiện. Đến ngày 29/6/2026, toàn bộ 130 xã, phường đã hoàn thành việc xây dựng đề án, lấy ý kiến Nhân dân và trình Hội đồng nhân dân cùng cấp thông qua theo đúng kế hoạch".

Chú trọng yếu tố lịch sử, văn hóa trong đặt tên khối, xóm

Không chỉ bảo đảm đúng quy trình, các địa phương còn đặc biệt quan tâm đến việc lựa chọn tên gọi sau sắp xếp nhằm gìn giữ bản sắc văn hóa và truyền thống của từng địa bàn.

Theo đó, toàn tỉnh có 69 khối, xóm đạt tiêu chuẩn nhưng thực hiện đổi tên; 171 khối, xóm được đặt theo số thứ tự; các khối, xóm còn lại sử dụng tên gọi của một trong các khối, xóm trước khi sắp xếp; tên gọi truyền thống của làng cũ trước đây hoặc tên gọi mới theo tên xã cũ hoặc địa danh khác gắn với lịch sử hình thành, phát triển của cộng đồng dân cư…

Cùng với lấy ý kiến cử tri tại nhà văn hóa xóm, tổ lấy ý kiến cử tri xóm Hưng Phúc 3, xã Lam Thành cũng đến lấy ý kiến tại nhiều hộ gia đình. Ảnh: Mai Hương

Tại xã Lam Thành, từ 34 xóm được sắp xếp còn 17 xóm, trong đó có 16 xóm thực hiện sáp nhập và 1 xóm đổi tên.

Ông Nguyễn Hữu Hà, Chủ tịch UBND xã Lam Thành cho biết, địa phương đặc biệt coi trọng yếu tố văn hóa, lịch sử khi xây dựng phương án đặt tên. Xã Lam Thành trước đây là 8 xã, sau sáp nhập thành 4 xã và nay là 1 xã.

Các xóm mới được đặt theo tên theo 8 xã cũ kết hợp số thứ tự, vừa thuận lợi trong quản lý vừa lưu giữ được dấu ấn lịch sử của từng vùng đất. Qua lấy ý kiến, tỷ lệ cử tri đồng thuận đạt 98,7%.

Tại xã Nam Đàn, việc lấy ý kiến cử tri cho sắp xếp xóm được các tổ công tác đến từng hộ gia đình. Ảnh: CSCC

Tại xã Nam Đàn, thực hiện sắp xếp, 23 xóm được tổ chức lại còn 11 xóm mới. Theo ông Hoàng Nghĩa Hùng - Chủ tịch UBND xã Nam Đàn, ngay từ khi xây dựng đề án, cấp ủy, chính quyền địa phương đã nghiên cứu lịch sử Đảng bộ qua các thời kỳ, tham khảo ý kiến các đồng chí nguyên lãnh đạo huyện cũ, lãnh đạo địa phương, cán bộ lão thành, cấp ủy các chi bộ và Nhân dân để lựa chọn phương án đặt tên phù hợp.

Quan điểm xuyên suốt của địa phương là tên gọi các xóm mới phải bảo đảm tính kế thừa lịch sử, văn hóa, phản ánh đặc trưng của từng vùng đất, thuận lợi trong giao dịch hành chính và tạo được sự đồng thuận cao trong cộng đồng.

Theo đó, mỗi địa danh của các xã cũ trước đây đều được lựa chọn đặt tên cho một xóm mới gồm Nam Thanh, Nam Nghĩa, Nam Thái, Nam Hưng. Bên cạnh đó, địa phương cũng chọn các tên là các địa danh lịch sử giàu truyền thống cách mạng và tên của một số hợp tác xã có truyền thống trên địa bàn trong giai đoạn 1950 - 1986. Kết quả lấy ý kiến cử tri cho thấy tỷ lệ đồng thuận đối với phương án sắp xếp và tên gọi mới đạt 99,6%.

Chuẩn bị đầy đủ điều kiện để bộ máy mới hoạt động thông suốt

Song song với việc xây dựng phương án sắp xếp, các địa phương cũng chủ động chuẩn bị nhân sự nhằm bảo đảm các khối, xóm mới có thể vận hành ngay từ ngày 1/7.

Ông Phạm Văn Toàn, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Yên Xuân cho biết, địa phương đồng thời triển khai phương án kiện toàn các chức danh Bí thư Chi bộ, Trưởng xóm và Trưởng ban Công tác Mặt trận ngay sau sắp xếp để bộ máy hoạt động ổn định. Do khoảng 60-70% cán bộ ở cơ sở có nguyện vọng nghỉ công tác, vì vậy địa phương chủ động trong phát hiện, bồi dưỡng đội ngũ kế cận theo hướng trẻ hóa, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

Cùng quan điểm đó, ông Nguyễn Nhã Sơn, Phó Chủ tịch UBND xã Hải Châu cho biết, toàn bộ quy trình thực hiện đều nhận được sự đồng thuận rất cao từ người dân và hệ thống chính trị. Sau sắp xếp, quy mô dân số mỗi xóm lớn hơn, đồng thời chất lượng đội ngũ cán bộ cũng được nâng lên, trẻ hóa hơn. Khi bộ máy ổn định, địa phương sẽ đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong công tác quản lý, điều hành ở cơ sở.

Việc sắp xếp khối, xóm cũng tạo điều kiện tinh gọn bộ máy ở khu dân cư. Trước khi sắp xếp, toàn tỉnh có 10.532 người hoạt động không chuyên trách ở khối xóm, trong đó 5.814 người có nguyện vọng nghỉ hưởng chế độ, chiếm 55,2%. Đối với lực lượng trực tiếp tham gia hoạt động ở khối, xóm, có 35.146 người, trong đó 13.675 người đề nghị nghỉ, chiếm 38,91%.

Sau sắp xếp, dự kiến toàn tỉnh bố trí 6.078 người hoạt động không chuyên trách, giảm 4.454 người; số người trực tiếp tham gia hoạt động ở khối, xóm còn 22.286 người, giảm 12.860 người.

Các xã, phường hiện đang khẩn trương hoàn thiện phương án bố trí nhân sự, đồng thời giải quyết đầy đủ chế độ, chính sách đối với những người nghỉ công tác, bảo đảm hoàn thành đồng bộ trước ngày 30/6.

Sở Nội vụ tổ chức hội thảo lấy ý kiến góp ý quy chế tổ chức và hoạt động của khối, xóm, thôn, bản và Nghị quyết quy định chức danh, mức phụ cấp đối với người hoạt động không chuyên trách ở khối, xóm, thôn, bản. Ảnh: CSCC

Sở Nội vụ tổ chức hội thảo lấy ý kiến góp ý quy chế tổ chức và hoạt động của khối, xóm, thôn, bản và Nghị quyết quy định chức danh, mức phụ cấp đối với người hoạt động không chuyên trách ở khối, xóm, thôn, bản. Ảnh: CSCC

Theo ông Ngô Trí Cương, Trưởng phòng Xây dựng Chính quyền và Công tác Thanh niên, Sở Nội vụ Nghệ An, từ ngày 1/7, các khối, xóm mới sẽ chính thức đi vào hoạt động. Để bảo đảm bộ máy vận hành thông suốt và hiệu quả, Sở Nội vụ đang tập trung tham mưu cho UBND tỉnh ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của khối, xóm, thôn, bản trên địa bàn tỉnh Nghệ An nhằm tạo cơ sở, căn cứ pháp lý rõ ràng cho các khối xóm mới vận hành ổn định.

Tham mưu để UBND tỉnh trình HĐND tỉnh trong kỳ họp gần nhất ban hành Nghị quyết quy định chức danh, mức phụ cấp đối với người hoạt động không chuyên trách ở khối, xóm, thôn, bản; mức hỗ trợ hàng tháng đối với người trực tiếp tham gia hoạt động ở khối, xóm, thôn, bản; mức hỗ trợ kinh phí hoạt động của tổ dân vận ở khối, xóm, thôn, bản trên địa bàn tỉnh nhằm động viên, khuyến khích bộ máy mới hoạt động hiệu quả ngay từ những ngày đầu.

Việc hoàn thành sắp xếp khối, xóm đúng tiến độ không chỉ thể hiện sự chủ động, quyết liệt của các cấp, ngành và địa phương trên địa bàn tỉnh trong triển khai chủ trương của Trung ương, mà còn tạo tiền đề quan trọng để xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.